Türkiye yıllardır aynı şeyi yaşıyor. Bir çocuk saldırıya uğruyor, bir insan hayatını kaybediyor, ortalık birkaç gün ayağa kalkıyor. Sonra herkes susuyor. Bir süre geçiyor, başka bir olay oluyor. Yine aynı cümleler kuruluyor.
Çünkü bu ülkede birçok problem gibi bu da büyürken görmezden gelindi.
Şimdi kimse kusura bakmasın. Sokak hayvanları konusu artık sadece “hayvan sevgisi” konuşması olmaktan çıktı. İnsanlar korkuyor. Özellikle bazı yerlerde sürü halinde dolaşan köpekler yüzünden çocuk tek başına sokağa gönderilemiyor. Sabah işe giden tedirgin, gece yürüyen tedirgin, motosiklete binen tedirgin.
Bunu söyleyince bazıları hemen kızıyor. Ama gerçek değişmiyor.
Öte yandan sokaktaki hayvanların hali de ortada. Açlık, hastalık, araba çarpması, şiddet… Çoğu zaten doğru düzgün yaşamıyor. Yani ortada hem insanın hem hayvanın kaybettiği bir tablo var.
Yıllarca ne yapıldı peki
Üç beş kısırlaştırma haberi, birkaç göstermelik çalışma, sonra yine aynı düzen. Belediyelerin çoğu bu işi gerçekten çözmeye uğraşmadı. Barınak dediğin yerlerin bir kısmı zaten içler acısı durumda. İnsanlar bu yüzden korkuyor. “Toplayacağız” denince akıllara güven veren bir sistem gelmiyor.
Çünkü güven kalmadı.
Şunu da açık konuşalım. Bu iş bağırıp çağırarak çözülmez. “Hepsi sokakta kalsın” demek kolay. “Hepsini toplayın” demek de kolay. Zor olan düzgün bir düzen kurmak.
Önce hayvan üretimi sıkı denetlenmeli. Parasına bakıp köpek üretip satan, sonra elinde kalınca sokağa bırakan insanlar yüzünden bu iş büyüdü. Çip sistemi düzgün takip edilmeli. Hayvanını sokağa atan ağır ceza almalı.
Sonra gerçekten çalışan barınaklar kurulmalı. İçinde veteriner olacak, bakım olacak, denetim olacak. Hayvan oraya girince kaybolmuş gibi olmayacak. İnsan ne olduğunu bilecek.
Bir de şu var. Devlet vatandaşın güvenliğini sağlamak zorunda. İnsanlar korkuyla yaşayamaz. Bir çocuk okula giderken ailesi “Acaba başına bir şey gelir mi” diye düşünüyorsa orada bir problem vardır.
Ama medeniyet dediğin şey de sadece insanı korumak değildir. Güçsüz canlıya nasıl davrandığın da önemlidir.
Yani bu işin çözümü ne sadece öfke ne sadece duygusallık.
Çözüm, adam gibi çalışan bir sistem kurmak.
Çünkü bugün sokakta sadece hayvan sorunu yok. Yıllardır ertelenmiş bir yönetim boşluğu var.