Prof. Dr. Kaboğlu: 18 ay sonunda sistemin yürümeyeceği teyit edildi

Anayasa profesörü İbrahim Kaboğlu, Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'nin sürdürülebilir olmadığına belirtti.

CHP İstanbul Milletvekili de olan Kaboğlu, “Yasama Yetkisi Devredilemez” başlıklı çalışmasında, 2018 yılında yürürlüğe giren Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nin işlemeyen yönlerini masaya yatırdı.

Cumhuriyet Gazetesi’nin haberine göre, Kaboğlu, yeni bir muhalefet yönteminin mevcut sisteme karşı geliştirilmek zorunda olduğunu kaydetti ve, “Millet İttifakı’nda yer alan partiler kadar HDP, TİP gibi muhalefette yer alan partileri de kapsamına alan demokratik muhalefetin tek kişi yönetimini aşmaya özgü muhalefet yol ve yöntemleri geliştirmesi gerektiği”ne dikkat çekti.

2017 yılındaki anayasa değişikliğinin ardından yürürlüğe giren Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nin ve Meclis’in fonksiyonlarının kapsamlı bir şekilde ele alındığı, CHP lideri Kemal Kılıçdaroğlu’nun talimatı ile hazırlanan raporda, nitelikli yasa ile demokratik bir anayasa için izlenmesi gerekli yol haritasına da yer veriliyor.

Çalışmanın odak noktası, 18 ay sonra gelinen noktanın Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nin sürdürülemezliğinin teyit edildiği.

Habere göre, rapordaki bazı tespitler şöyle sıralanıyor:

İttifaklar gündeme geldi: Yaklaşık 20 yıldır Türkiye parlamenter rejimde koalisyonsuz yönetildi. Parlamenter rejim kaldırıldıktan sonra kurulan Cumhur İttifakı, müzakereci demokrasi ortamını yok etmiş bulunuyor. “Koalisyonlar olmayacak” söylemiyle getirilen yeni sistemde ittifaklar dönemi başladı.

TBMM yasa yapmıyor: Yasama girişimi TBMM tekeline verilmiş olsa da yasa önerileri genellikle TBMM dışında, Saray’da ya da bakanlıklarda hazırlandığından; inisiyatif, komisyonlar, TBMM Genel Kurulu’ndan oluşan yasama sacayağı kırılmış bulunuyor. Erkler ayrılığı vaadiyle getirilen yeni sistemde üç erkin yürütme tekelini elinde tutan tek kişi güdümünde birleşme tehlikesi doğdu.

Bir düzenleme birçok kez değiştiriliyor: Art arda yürürlüğe konulan farklı torba yasalarda kısa zaman diliminde sıkça değiştirilmekte ve birden çok kez düzenleme konusu olabiliyor. TBMM dışında hazırlanan darmadağın teklif metinleri, bir yasa metninin yansıtması gereken asgari özelliklerinden yoksun oluyor. Taslağı TBMM gündemine taşıyabilmek amacıyla imzalamış olan vekiller tarafından ikna edici biçimde komisyonlarda savunulamadıkları gibi, aynı vekiller TBMM Genel Kurulu’nda hazır bulunma gereğini bile duymuyor.

Yeni bir muhalefet yöntemi olmalı: Yeni sistemin sürdürülebilir olmadığı 18 aylık uygulamayla teyit edildi. Demokratik hukuk devletine dönüş için yeni bir muhalefet yöntemi geliştirilmesi gerekiyor. CHP öncülüğünde oluşan Millet İttifakı içerisinde yer alan partiler kadar, HDP ve TİP gibi muhalefette yer alan partileri de kapsamına alan “demokratik muhalefet”, Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi olarak adlandırılan tek kişi yönetimini aşmaya özgü muhalefet yol ve yöntemlerini geliştirme ve uygulamaya koyma tarihsel sorumluluğu ile karşı karşıya bulunuyor.

Muhalefet gelişmezse sistem meşrulaşır: Yeni bir muhalefet yönetimi uygulanmaz, muhalefet edilemezse Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’ne karşıtlık söylemle sınırlı kalacağı gibi erken bir tarihte yapılacak genel seçimler de tek kişi yönetimi için meşrulaştırıcı bir işlev görecek.

Son Haberler