“Erdoğan nerede? 23 Haziran’da yenilginin muhatabı olmamak için saklanıyor mu?”

31 Mart seçimlerinin iptali sonrası İstanbullular 23 Haziran'da bir kez daha sandık başına gidecek. Seçime sayılı günler kala seçimin iddialı iki adayı Binali Yıldırım ve Ekrem İmamoğlu propaganda faaliyetlerine devam ediyor.

İki aday sandıktan önce 16 Haziran Pazar gecesi televizyon ekranlarında karşı karşıya gelecek. Yerel seçimlerde meydana inen Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ise son günlerde sessizliğini koruyor. Erdoğan’ın yerel seçimler için meydana inmesi tepkiyle karşılanıyordu.

Ekrem İmamoğlu da Star/NTV ortak yayınında Erdoğan’ın 39 ilçede mitinglerini iptal ettiğini ve seçim propaganda afişlerinden fotoğraflarının da kaldırıldığını söyledi.

Gazete Duvar yazarı Kemal Can, Erdoğan’ın bir anda ortadan kaybolmasının yanıtını arıyor yazısında. ‘Erdoğan neden saklanıyor’ başlıklı yazısında Can, “Erdoğan’ın ortalarda görünmemesi, seçimi almak için mi, yenilginin muhatabı olmamak için mi? Belki -aslında çok önemli olan- bir yan soru da: Bu tercih kendisinin kararı mı, ona biçilen bir rol mü? Erdoğan birilerine keseceği hesabı mı, kendisinin ödeyeceği faturayı mı erteliyor?” diyor.

“Son günlerde aralarında iktidara yakın olanların da bulunduğu bazı gazeteci, yorumcu ve araştırmacıların, adını saklı tutan bazı AKP’li siyasetçilere de dayandırarak, olası bir yenilgiden Erdoğan’ı koruma arayışından bahsetmeye başlamaları, meraka başka bir boyut ekliyor.” diyen Can, şöyle devam ediyor:

“Seçimi kazanmanın gereği olarak yapılan taktik bir manevra veya muhalefet konsolidasyonunu zayıflatmak için denenen bir strateji mi yürürlükte? Yoksa tablonun umutsuzluğu yüzünden; ne olursa olsun seçimi alma motivasyonu, yerini ne olursa olsun genel iktidarı ve Erdoğan’ı koruma önceliğine mi bıraktı?

Erdoğan’ın ortalarda görünmemesi; seçimi almak için mi, yenilginin muhatabı olmamak için mi? Belki -aslında çok önemli olan- bir yan soru da: Bu tercih kendisinin kararı mı, ona biçilen bir rol mü? Erdoğan birilerine keseceği hesabı mı, kendisinin ödeyeceği faturayı mı erteliyor?”

İktidarın yeni seçim kampanyasının seçmenleri nasıl etkileyeceğini, sonuçlara nasıl yansıyacağının henüz tam olarak bilinmediğini söyleyen Can, bazı anketlerde de görüldüğü gibi yoğun çabaların pek işe yaramadığını, farkın giderek açıldığını aktararak, “ama kesin yargı için hâlâ erken. Ancak sonuçlar nasıl olursa olsun, kampanyada Erdoğan’ın yer alma -veya almama- biçimi, bunu gerekçelendirme şekli, seçim sonuçlarından daha derin etkiler yaratabilecek türden” diye ekliyor.

Can’ın yazısı özetle şöyle:

“Erdoğan’ın kampanyadaki rolü, iktidarın geleceğindeki rolünden çok bağımsız durmuyor. Her şeyden önce, yıllardır iktidar ittifakının sürükleyici aktörü olan Erdoğan’ın, ortalıkta göründüğünde oy kaybettiren bir genel başkana dönüşmeyi kabullenmesi hiç kolay değil. Bu yolla seçim kazanılırsa, o olmadan daha iyi performans sağlandığını; seçim kaybedilirse ise güçsüzleştiğini kabul etmek zorunda. Hadi o sindirdi diyelim, iktidar tabanı -ve tavanı- bunu nasıl içselleştirecek.

Son ana kadar kampanya böyle devam ettirilir ve Binali Yıldırım kazanırsa -çaldılar sözlerine rağmen- 31 Mart’ı Erdoğan’ın kaybettirdiği sonucu tescil edilmiş olacak. Üstelik bizzat iktidarın tercih ettiği strateji bu tezi besleyecek.

Yok eğer bu kampanyaya rağmen seçim yine kaybedilirse de -büyük siyasi beceriler atfedilen- Erdoğan, kampanya tercihi konusunda ağır bir basiretsizlik, yenileme baskısına dayanamayarak zayıflık göstermiş sayılacak. Yani Erdoğan’ı seçimden uzak tutarak sonuç alma veya Erdoğan’ı kötü sonuçtan koruma gayretleri, anlatıldığı kadar veya kağıt üzerindeki gibi büyük garantiler sunmuyor aslında.

31 Mart’takinin tersi bir kampanyanın ne işe yaradığı henüz görülmüş değil. Son derece karmaşık kampanya düzeni nedeniyle asla tam olarak ölçülemeyecek. Yenilginin sorumluluğundan azade olmanın, yenilginin maliyetinden kurtulmanın garantisini sağlamasının da bir kanıtı yok. Kampanyanın gidişatı ve seçimde alınacak sonuç ne olursa olsun, 31 Mart’ta ortaya çıkan iktidar stabilizasyonun yenilgisi ve yenilenmesi sürecinin kaçınılmaz devamı olan yeni bir tablo oluşacak.

Elbette, bu gelişmelere karşı, onları yumuşatabilecek argümanlar da üretilecek. Ancak iktidar seçmeni için bile bunların kabul görmesi giderek zorlaşıyor.

Mesela, “neticede bir yerel seçim, İmamoğlu Erdoğan’ın dengi mi?” türünden bir açıklamanın ikna edici olabilmesi, Erdoğan’ın 31 Mart kampanyasını tek başına sürdürmüş olması -daha önemlisi kendi seçmeni tarafından da öyle algılanması- nedeniyle pek mümkün değil. Erdoğan’ın her türlü olumsuzlukla ilişkisinde devreye giren “teflon zırh” yüzeyi de aşırı kullanımdan iyice yıpranmış durumda.

Ayrıca Binali Yıldırım, -referandum sürecinde olduğu üzere- Davutoğlu gibi başarısızlık faturasının kesilip gönderilmesiyle tabanı yatıştıracak bir sima değil. Mağduriyet kartının, güçsüzlük itirafı sayılmaya başlanacağı/başlandığı eşiğe de fazlasıyla yaklaşılmış durumda.

Erdoğan’ın kendi çekirdek tabanına ne dese inandırabilen, hangi yöne dönse arkasına kalabalıklar toplayabilen bir lider olduğuna kuşku yok. Defalarca bunu kanıtlayan sonuçlar aldı. Son olarak meydanlarda “ekonominin patronu benim” demesine rağmen hâlâ krizle ilişkisi yokmuş havasını sürdürebilmesi bu yüzden.

İktidarın taban profili ve bu tabanın iktidarla kurduğu ilişki, hâlâ büyük kaymaları, kopmaları engelliyor. Erdoğan’ı özel olarak koruyan dinamiklerden biri de, muhalefetin bitmeyen paradoksu: Eleştirinin merkezine Erdoğan’ı yerleştirince iktidarın ihtiyaç duyduğu gerilime ortak olup konsolidasyona -kesin kaybedecekleri blok/kimlik sayımına- katkı vermiş oluyor.

Erdoğan yokmuş gibi davranınca da, sorunların asli kaynağının görünmez olmasını sağlayan koruma kalkanına destek sağlıyor. Bu yüzden, çok zarar yerine hep az faydaya razı oluyor. Ama artık Erdoğan iktidar sorunlarını muhalefetle girdiği ilişkiyle değil, kendi destek çevresiyle çözmek zorunda ve burada denklem ters işliyor.

Yerel seçimlerin ittifaklı olup olmayacağıyla ilgili tartışmadan başlayarak, beka davası stratejisi, 31 Mart sonuçları, sonuçlara itiraz süreci ve yenileme kararına ek olarak, 23 Haziran stratejisi üzerine yürütülen bütün tartışmaların içeriği, İstanbul seçimi sınırlarını aşıyor.

Taktik bir hatayı düzeltmek biçiminde dile getirilen kampanya değişikliği, önceki temaları ısrarla zorlayan -Bahçeli ve Soylu gibi- aktörlerin hâlâ sahnede oluşu, seçmenin aklını çelme uğruna yaratılan kafa karışıklığı derin yapısal sorunları daha da büyütüyor.

Seçim stratejisi için ortaya konulan “kendi tabanındaki oluşan eksik performansı tamamlama” ile Erdoğan’ın ortalıkta görünmemesi tercihi birlikte düşünüldüğünde, daha karmaşık bir soru ortaya çıkıyor: Sorun Erdoğan’ın tabanı motive etme yeteneğinde mi, bu temasın önüne çıkan yeni engellerde mi? İktidarı korumak için girilen mutlak çoğunluk tuzağına açılan kapının arkasında aslında neler oluyor?

Bu noktadan sonrasını spekülasyona girmeden konuşmak zor. Özel yetenekleri olsa da olmasa da Erdoğan’ın bu kadar yıllık deneyimden sonra, hem bu yapısal sorunları hem de bu stratejinin olası komplikasyonlarını görmüyor ve hesaplamıyor olması imkansız. Belki tartışma, bunlara ne kadar müdahil olduğu veya ne kadar mecburiyetler kıskacında hareket ettiği hakkında olabilir.

İstanbul seçiminin yenilenmesi kararında Erdoğan’ın ne kadar istekli olduğu da, sadece açık işaretlerle anlaşılır gibi durmuyor. Şimdi yoğun biçimde konuşulan ve servis edilen, “Erdoğan’ı saklayarak seçim kazanma” veya “yenilgiden Erdoğan’ı koruma” iddialarının da, “tek adamın” gücüne güç katmayacağı açık. Bütün krizleri “ileriye kaçarak” atlamaya çalışan iktidarın, İstanbul seçimini yenileme kararıyla sorunu erkene çağırmış olması ve seçim sonrasına itilen hesaplaşmanın dozunu fazla büyütmüş olması ihtimali de, spekülasyonlara fazla açık.”

En çok okunan haberler

Damadın üstü çizildi, bakın yerine kim geliyor?

Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın, kabine içinde tartışılan isimlerin başında gelen Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak’ın üzerini çizdiği iddia edildi

“Her şey çok güzel olacak” demeyen ünlüler İBB’den milyonları götürmüş

Yeniçağ gazetesi yazarı Murat Ağırel, İBB ihalelerinden yandaş sanatçılara giden paraları yazdı.

‘Kayyum’ protestosunda Ahmet Şık yerde sürüklendi

Van, Mardin ve Diyarbakır belediyelerine atanan kayyum sonrasında HDP İstanbul İl Başkanlığından milletvekilleri Taksim Meydanı’nda basın açıklaması yapmak istedi.

İstanbul için korkutan deprem uyarısı: ‘7.5’le sallanacak, 2.5 dakika sürecek’

İstanbul’da beklenen depremle ilgili uzmanlardan korkutan bir uyarı geldi. Prof. Dr. Cenk Yaltırak en az 7,5 şiddetinde olması beklenen depremin 2,5 dakika süreceğini söyledi.

Barbaros Şansal’a bindiği takside tecavüz ve ölüm tehdidi

Tasarımcı Barbaros Şansal, bindiği taksicinin kendisini tam olarak tanıyamadığını ve kendisi hakkında tecavüz ve ölüm tehdidinde bulunduğunu yazdı. Şansal ertesi gün de Sarıyer'de darp edildiğini köşesinden bildirdi.

Adnan Oktar’ın gizli geçitten kaçış görüntüleri ortaya çıktı

11 Temmuz 2018 günü düzenlenen operasyondan dakikalar önce Kandilli'deki villasından kaçan Adnan Oktar'ın görüntülerine ulaşıldı

Stratejik Çaresizlik

Burak Kılavuzoğlu yazdı...

THK eski başkanı: Yangınlarda uçak kullanılsaydı bir hektar bile yanmazdı

Türk Hava Kurumu’nun (THK) eski başkanı Erdoğan Karakuş, son iki günde yaklaşık 500 hektarlık alanın yandığı Ege’de mevcut uçaklar kullanılmış olsa kaybın boyutunun çok daha küçük olacağını savundu.

Feyzioğlu’ndan ‘tuzu kuru’ açıklaması: Baroları kastetmedim

Cumhurbaşkanlığı Sarayı’nda 2 Eylül’de yapılacak olan yeni adli yıl açılış törenine katılma kararının ardından barolar tarafından eleştirilen Türkiye Barolar Birliği Başkanı Metin Feyzioğlu, eleştirilere Habertürk televizyonunda Didem Arslan Yılmaz’ın programında yanıt verdi.

Merkez Bankası hamlesinden sonra dolar yeniden yükselişe geçti

Dolar/TL, bugüne yükselişle başlamasının ardından önceki kapanışın yaklaşık yüzde 0.4 üzerinde 5.6840 seviyelerinde alıcı buluyor.

İstanbul için korkutan deprem uyarısı: ‘7.5’le sallanacak, 2.5 dakika sürecek’

İstanbul’da beklenen depremle ilgili uzmanlardan korkutan bir uyarı geldi. Prof. Dr. Cenk Yaltırak en az 7,5 şiddetinde olması beklenen depremin 2,5 dakika süreceğini söyledi.

Nurgül Yeşilçay’dan Diyanet’e sert tepki: Biz pisliğiz şiddetliyiz saykoyuz

Diyanet İşleri Başkanlığı’nın aylık Aile Dergisi’nde çizgi filmlerin çocukların üzerinde olumsuz etki yapabileceğine vurgu yapılması üzerine oyuncu Nurgül Yeşilçay, Diyanet’e tepki gösterdi.

Vali, yolu niye kapattınız diyen avukatı döven Erdoğan’ın korumalarına soruşturma izni vermedi: Araca kafa attı

İstanbul Valisi, avukatı darp eden Cumhurbaşkanlığı korumalarına hakkında soruşturma izni vermedi.