T\u00fcrkiye\u2019de bar\u0131nman\u0131n art\u0131k sadece bir ihtiya\u00e7 de\u011fil; hayatlar\u0131 karartan, hayalleri erteleten ve toplumsal huzuru tehdit eden can yak\u0131c\u0131 bir “beka sorunu” haline geldi\u011fi bir d\u00f6nemden ge\u00e7iyoruz. Fahi\u015f kira art\u0131\u015flar\u0131n\u0131n g\u00f6lgesinde, ba\u015f\u0131n\u0131 sokacak g\u00fcvenli bir \u00e7at\u0131 arayan milyonlar i\u00e7in TOK\u0130\u2019nin devam eden sosyal konut kuralar\u0131 ku\u015fkusuz hayati bir de\u011fer ta\u015f\u0131yor. Dar gelirli yurtta\u015f\u0131n umudunu ye\u015ferten, m\u00fclkiyet krizine somut bir nefes ald\u0131ran bu projeyi \u00f6z\u00fc itibar\u0131yla destekliyoruz. Ancak, bu b\u00fcy\u00fck yat\u0131r\u0131m\u0131n sadece “d\u00f6rt duvar” teslim etmekle kalmay\u0131p, toplumun sosyal geneti\u011fiyle oynamaya ba\u015flamas\u0131, Cumhuriyet\u2019in ikinci y\u00fczy\u0131l\u0131nda \u00fczerinde durmam\u0131z gereken esas meseledir.<\/p>\n
Sosyal Konutun \u00c7eli\u015fkisi: Bir El Verirken Di\u011feri Al\u0131yor mu?<\/strong><\/p>\n Cumhuriyet\u2019imizin ikinci y\u00fczy\u0131l\u0131na ad\u0131m att\u0131\u011f\u0131m\u0131z bu e\u015fikte, kurucu felsefemizin temel ta\u015f\u0131n\u0131 hat\u0131rlamak zorunday\u0131z: \u0130mtiyazs\u0131z, s\u0131n\u0131fs\u0131z, kayna\u015fm\u0131\u015f bir kitle.<\/strong> Bu ideal, devletin g\u00f6z\u00fcnde tek bir s\u0131n\u0131f tan\u0131r; o da halk\u0131n tamam\u0131d\u0131r. Oysa bug\u00fcnk\u00fc uygulama, vatanda\u015f\u0131 c\u00fczdan\u0131ndaki paraya g\u00f6re mek\u00e2nsal ve dilsel bir hiyerar\u015fiye tabi tutuyor.<\/p>\n Kent merkezindeki en de\u011ferli kupon arazilerde y\u00fckselen projeler; “Sky Residence”, “Garden Life”, “Vadi Style”, “Luxury Tower”<\/strong> or “Grand Elite”<\/strong> gibi yabanc\u0131 isimlerle pazarlan\u0131rken, vatanda\u015fa bir “hayal” de\u011fil, bir “ayr\u0131cal\u0131k” sat\u0131l\u0131yor. Bu par\u0131lt\u0131l\u0131 isimler, o duvarlar\u0131n ard\u0131nda se\u00e7kin bir d\u00fcnya oldu\u011funu f\u0131s\u0131ld\u0131yor. \u00d6te yandan, ayn\u0131 devletin kurumu kentin en uzak \u00e7eperindeki projesine en “yal\u0131n” ve en “so\u011fuk” ismi koymakta beis g\u00f6rm\u00fcyor: “TOK\u0130 Sosyal Konutlar\u0131”<\/strong> veya sadece “TOK\u0130 Evleri”<\/strong>. Biri \u0131\u015f\u0131lt\u0131l\u0131 ve “\u00fcst s\u0131n\u0131f” bir ya\u015fam vaadiyle parlat\u0131l\u0131rken; di\u011feri yoksullu\u011fun kurumsal ad\u0131ndan ibaret kal\u0131yor. Bu isimlendirme bile tek ba\u015f\u0131na, Cumhuriyet\u2019in e\u015fit yurtta\u015f\u0131n\u0131 “m\u00fc\u015fteri” ve “hak sahibi” olarak ikiye b\u00f6ld\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz\u00fcn itiraf\u0131d\u0131r.<\/p>\n Tersine \u015eehircilik: Yoksulu Merkeze, Zengini \u00c7epere Almak<\/strong><\/p>\n Burada \u015fehircilik mant\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve kamu yarar\u0131n\u0131 yeniden d\u00fc\u015f\u00fcnmek zorunday\u0131z: E\u011fer ille de mek\u00e2nsal bir ayr\u0131m yap\u0131lacaksa, rasyonel devlet akl\u0131 bunun tam tersini s\u00f6ylemelidir. Kent merkezleri dar gelirli yurtta\u015fa, kentin \u00e7eperleri ise ula\u015f\u0131m maliyetini kar\u015f\u0131layabilecek varl\u0131kl\u0131 kesime ayr\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/strong> Yoksul bir aileyi kentin 50 kilometre d\u0131\u015f\u0131na s\u00fcp\u00fcrmek; o aileye her g\u00fcn saatlerce yol \u00e7ektirmek, \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 servis y\u00fck\u00fc alt\u0131na sokmak ve devleti bu uzak mesafeye hizmet ta\u015f\u0131mak i\u00e7in devasa kamu kaynaklar\u0131n\u0131 harcamaya mahk\u00fbm etmek demektir. Tersi bir senaryoda, dar gelirli yurtta\u015f merkeze yak\u0131n ya\u015farsa i\u015fine y\u00fcr\u00fcyerek gidebilir veya daha olanakl\u0131 bir ula\u015f\u0131mla i\u015fine var\u0131r; \u00e7ocuklar\u0131 servis derdinden kurtulur. Varl\u0131kl\u0131 kesim ise kendi imkanlar\u0131yla ula\u015f\u0131m sorununu \u00e7\u00f6zebilecek ekonomik g\u00fcce zaten sahiptir.<\/p>\n Dikey Gecekondular ve N\u00fcfus Art\u0131\u015f\u0131 \u00c7\u0131kmaz\u0131<\/strong><\/p>\n \u00d6te yandan, devlet otoritesinin son d\u00f6nemde hakl\u0131 olarak \u015fikayet etti\u011fi n\u00fcfus art\u0131\u015f h\u0131z\u0131ndaki d\u00fc\u015f\u00fc\u015f, bu yerle\u015fim politikalar\u0131ndan ba\u011f\u0131ms\u0131z de\u011fildir. Yurtta\u015f\u0131n\u0131 kentin d\u0131\u015f\u0131ndaki izole beton bloklara, sosyal imkanlardan mahrum dikey gecekondulara mahkum ederek n\u00fcfus art\u0131\u015f\u0131n\u0131 te\u015fvik edemezsiniz. \u0130nsanlar \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 bir “piyango” sonucuna g\u00f6re de\u011fil; g\u00fcvenli, merkezi ve ekonomik bir y\u00fck alt\u0131na girmeden b\u00fcy\u00fctebilecekleri mahalle k\u00fclt\u00fcrlerinde gelece\u011fe haz\u0131rlamak istiyor.<\/p>\n Anahtar Sadece Kap\u0131y\u0131 m\u0131 A\u00e7ar, S\u0131n\u0131f m\u0131 Atlat\u0131r?<\/strong><\/p>\n Sonu\u00e7 olarak, TOK\u0130\u2019nin sosyal konut hamlesi ekonomik yang\u0131nda kritik bir itfaiye g\u00f6revi g\u00f6r\u00fcyor ve bu \u00e7aba takdiri hak ediyor. Fakat Cumhuriyet\u2019in yeni y\u00fczy\u0131l\u0131nda hedefimiz sadece “bar\u0131nd\u0131rmak” de\u011fil, “birle\u015ftirmek” olmal\u0131d\u0131r. Eski gecekondu sahiplerinin kentsel d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm rant\u0131yla zenginle\u015fti\u011fi bir d\u00fczende, eme\u011fiyle ge\u00e7inen kesimin kentin d\u0131\u015f\u0131na s\u00fcrg\u00fcn edilmesi bir adalet tablosu de\u011fildir. Kura torbas\u0131ndan \u00e7\u0131kan her anahtar, vatanda\u015f\u0131 kentin kalbinden koparan bir belge de\u011fil; kentin her soka\u011f\u0131nda e\u015fit bir ya\u015fam\u0131n davetiyesi olmal\u0131d\u0131r. Aksi takdirde ev sahibi yaparken, yurtta\u015fl\u0131k bilincini evsiz b\u0131rakma riskiyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalaca\u011f\u0131z.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":" “Bar\u0131nma krizinde bir can simidi olan TOK\u0130 kuralar\u0131, m\u00fclkiyet sorununa nefes ald\u0131r\u0131rken sosyal dokuyu kentin d\u0131\u015f\u0131na m\u0131 s\u00fcp\u00fcr\u00fcyor? Cumhuriyet\u2019in e\u015fit yurtta\u015fl\u0131k idealini dikey gecekondulara hapsetmek yerine; yoksulu kentin kalbinde, zengini ise \u00e7eperde konumland\u0131ran bir mant\u0131k devrimine ihtiyac\u0131m\u0131z var.”<\/p>","protected":false},"author":17,"featured_media":284951,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[286],"tags":[289],"class_list":{"0":"post-284950","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-yazarlar","8":"tag-manset"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/284950","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/17"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=284950"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/284950\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":284952,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/284950\/revisions\/284952"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/284951"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=284950"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=284950"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=284950"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}