{"id":278906,"date":"2024-11-12T20:07:19","date_gmt":"2024-11-12T20:07:19","guid":{"rendered":"https:\/\/halkweb.com.tr\/?p=278906"},"modified":"2024-11-12T20:09:51","modified_gmt":"2024-11-12T20:09:51","slug":"ysknin-secimlerini-inceledigi-3-ulkeden-2sinin-baskanlari-yillardir-iktidarda-oylari-larda","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/ysknin-secimlerini-inceledigi-3-ulkeden-2sinin-baskanlari-yillardir-iktidarda-oylari-larda\/","title":{"rendered":"YSK\u2019n\u0131n se\u00e7imlerini inceledi\u011fi 3 \u00fclkeden 2\u2019sinin ba\u015fkanlar\u0131 y\u0131llard\u0131r iktidarda, oylar\u0131 %90\u2019larda"},"content":{"rendered":"<p>T\u00fcrkiye, se\u00e7im g\u00fcvenli\u011fine dair zaman zaman endi\u015fe ya\u015fanan bir \u00fclke.<br \/>\nY\u00fcksek Se\u00e7im Kurulu (YSK) Ba\u015fkan\u0131 Ahmet Yener\u2019in elektronik oylamayla ilgili yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klama, \u201cGelecek se\u00e7imlerde bu y\u00f6ntemle mi oylama yap\u0131lacak?\u201d sorusunu g\u00fcndeme getirdi.<br \/>\nYener, a\u00e7\u0131klamas\u0131nda \u201cBiz Rusya, Azerbaycan ve Amerikan se\u00e7imlerini inceledik. Art\u0131k d\u00fcnyada de\u011fi\u015fim, geli\u015fim ve teknolojinin en \u00fcst d\u00fczeyde kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemdesiniz. Ankara \u00dcniversitesi\u2019yle de \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz. Elektronik oylama sistemiyle ilgili t\u00fcm haz\u0131rl\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131 yapt\u0131k. TBMM\u2019de karar alabiliriz\u201d dedi.<br \/>\nYener\u2019in a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan, elektronik oylaman\u0131n g\u00fcvenilirli\u011fine dair pe\u015f pe\u015fe a\u00e7\u0131klamalar da geldi.<\/p>\n<h3>Her iki \u00fclkede 20 y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n s\u00fcredir ayn\u0131 liderler iktidarda<\/h3>\n<p>Ancak \u00f6ncelikle YSK\u2019n\u0131n inceledi\u011fi \u00fc\u00e7 \u00fclkedeki duruma bakmak gerekiyor.<br \/>\nAzerbaycan&#8217;da 2024 y\u0131l\u0131 i\u00e7erisinde yap\u0131lan cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 se\u00e7imini, \u00fclkeyi neredeyse 21 y\u0131ld\u0131r kesintisiz y\u00f6neten \u0130lham Aliyev %92,1 oy ile kazand\u0131. Se\u00e7imlere kat\u0131l\u0131m oran\u0131 %76,73 olarak a\u00e7\u0131kland\u0131. Aliyev\u2019den \u00f6nceki 10 y\u0131lda da Azerbaycan\u2019\u0131 babas\u0131 Haydar Aliyev y\u00f6netmi\u015fti. Rusya\u2019da ise yine bu y\u0131l i\u00e7inde yap\u0131lan ba\u015fkanl\u0131k se\u00e7imlerini, 24 y\u0131ld\u0131r y\u00f6neten Vladimir Putin %87,8 oy oran\u0131yla kazand\u0131. Kat\u0131l\u0131m oran\u0131 %74 olarak a\u00e7\u0131kland\u0131.<br \/>\nYSK\u2019n\u0131n inceledi\u011fi \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00fclke ABD ise elektronik oylaman\u0131n uyguland\u0131\u011f\u0131 \u00fclkelerden biri.<\/p>\n<h3>\u201cElektronik oylama demokrasiyi \u00f6z\u00fcmsemi\u015f \u00fclkelerde bile tart\u0131\u015fma konusu\u201d<\/h3>\n<p>Peki, elektronik oylama T\u00fcrkiye i\u00e7in g\u00fcvenilir mi? Bu konuda farkl\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fler var. Avrasya Ara\u015ft\u0131rma \u015eirketi Kurucusu Kemal \u00d6zkiraz\u2019a g\u00f6re hay\u0131r. \u00d6zkiraz, demokrasiyi en \u00f6z\u00fcmsemi\u015f \u00fclkelerde bile elektronik oylaman\u0131n tart\u0131\u015fma konusu oldu\u011funu kaydederek, s\u00f6zlerini \u015f\u00f6yle s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc:<br \/>\n\u201cT\u00fcrkiye\u2019de insanlar\u0131 se\u00e7im g\u00fcvenli\u011finden \u015f\u00fcpheye d\u00fc\u015f\u00fcrmek, sand\u0131ktan uzak tutmak istiyorsan ancak elektronik oylamay\u0131 g\u00fcndeme getirirsin. ABD\u2019de son iki se\u00e7imde posta oylar\u0131nda ve kimlik beyan etme zorunlulu\u011fu olmayan eyaletlerde Demokratlar\u0131n hile yapt\u0131\u011f\u0131na y\u00f6nelik \u00e7ok ciddi iddialar oldu. Bir \u00f6nceki ABD se\u00e7iminde kongre bask\u0131n\u0131n\u0131n nedeni bile sonradan gelen posta oylar\u0131n\u0131n neredeyse tamam\u0131n\u0131n Demokratlara \u00e7\u0131kmas\u0131yd\u0131. \u0130nsanlar bu konuda \u00e7ok ciddi endi\u015fe ta\u015f\u0131yorlar\u201d dedi.<\/p>\n<h3>\u201cB\u0131rak elektronik oylamay\u0131, parmak boyas\u0131 geri gelmeli\u201d<\/h3>\n<p>\u00d6zkiraz, \u201cT\u00fcrkiye\u2019de b\u0131rak elektronik oylamay\u0131, bir an \u00f6nce parmak boyas\u0131n\u0131n geri gelmesi i\u00e7in muhalefetin zorlamas\u0131 gereken bir konu oldu\u011funu\u201d kaydederek, muhalefetin parmak boyas\u0131 olmadan se\u00e7im g\u00fcvenli\u011finden bahsedilemeyece\u011fini s\u00f6ylemesi gerekti\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n<h3>\u201cSistem iyi kurulursa muhalif yap\u0131lar\u0131n lehine\u201d<\/h3>\n<p>Kemal K\u0131l\u0131\u00e7daro\u011flu\u2019nun CHP liderli\u011fi d\u00f6nemindeki son MYK\u2019s\u0131nda, se\u00e7im i\u015flerinden sorumlu genel ba\u015fkan olarak g\u00f6rev yapan Devrim Bar\u0131\u015f \u00c7elik, sistemin iyi kurulabilmesi halinde elektronik oylaman\u0131n muhalif yap\u0131lar\u0131n lehine olaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc belirtti. \u201c\u00d6rne\u011fin biyometrik tarama veya retina taramas\u0131 ile denetleme sa\u011flanabilece\u011finden do\u011fuda kad\u0131nlar\u0131n oy vermesi sa\u011flanarak toplu oy verme gibi durumlar ortadan kalkar\u201d dedi.<\/p>\n<h3>\u201cPartilerin temsilcileri yaz\u0131l\u0131mdan itibaren s\u00fcrecin i\u00e7inde olmal\u0131\u201d<\/h3>\n<p>\u00c7elik, sistemin i\u015flevsel olmas\u0131 i\u00e7in \u00f6ncelikle \u00e7ok ciddi bir internet altyap\u0131s\u0131na ihtiya\u00e7 oldu\u011funu dile getirerek, sistemin g\u00fcvenli i\u015flemesi i\u00e7in \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi: \u201cPartilerin, \u00f6zellikle Meclis\u2019te grubu olan partilerin atad\u0131\u011f\u0131 alan\u0131nda uzman isimlerin elektronik oylama sisteminin yaz\u0131l\u0131m a\u015famas\u0131nda yani ba\u015f\u0131ndan itibaren s\u00fcrecin i\u00e7inde bulunmas\u0131 gerekir. Akan veriyi se\u00e7im s\u00fcresince kontrol edebilecek bir yap\u0131 kurulmal\u0131 ve burada her partiden g\u00f6revliler olmal\u0131d\u0131r.\u201d<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>YSK Ba\u015fkan\u0131 Ahmet Yener, \u201c\u00dc\u00e7 \u00fclkedeki se\u00e7imleri inceledik. Elektronik se\u00e7ime haz\u0131r\u0131z\u201d dedi ve tart\u0131\u015fma ba\u015flad\u0131: Elektronik se\u00e7im g\u00fcvenilir mi, de\u011fil mi?<\/p>","protected":false},"author":4,"featured_media":278908,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[15,78],"class_list":{"0":"post-278906","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-gundem","8":"tag-chp","9":"tag-kemal-kilicdaroglu"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/278906","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=278906"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/278906\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":278912,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/278906\/revisions\/278912"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/278908"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=278906"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=278906"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=278906"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}