{"id":286643,"date":"2026-06-13T15:48:27","date_gmt":"2026-06-13T15:48:27","guid":{"rendered":"https:\/\/halkweb.com.tr\/?p=286643"},"modified":"2026-06-13T15:48:27","modified_gmt":"2026-06-13T15:48:27","slug":"tarihin-dogru-yerinde-durmak-nasil-olur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/tarihin-dogru-yerinde-durmak-nasil-olur\/","title":{"rendered":"Wie kann man an der richtigen Stelle in der Geschichte stehen?"},"content":{"rendered":"<p>Tarihin ak\u0131\u015f\u0131 i\u00e7inde &#8220;do\u011fru yerde durmak&#8221; kavram\u0131, insanl\u0131\u011f\u0131n ve \u00f6zellikle siyaset felsefesinin en eski, en \u00e7etrefilli aray\u0131\u015flar\u0131ndan biridir. G\u00fc\u00e7 dengelerinin saniyeler i\u00e7inde de\u011fi\u015fti\u011fi, dijitalle\u015fmenin ve yeni ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k ili\u015fkilerinin (tekno-feudalizm gibi yap\u0131lar\u0131n) egemen oldu\u011fu 21. y\u00fczy\u0131lda bu soru, salt bir ahlaki tercih olmaktan \u00e7\u0131k\u0131p yap\u0131sal bir zorunluluk haline gelmi\u015ftir.<br \/>\n-Tarihin E\u015fi\u011finde Duru\u015f<br \/>\nBa\u015far\u0131, Kitle ve Hakikatin S\u0131n\u0131rlar\u0131:<br \/>\nTarih, sadece ge\u00e7mi\u015fte ya\u015fanan olaylar\u0131n kronolojik bir d\u00f6k\u00fcm\u00fc de\u011fil; toplumsal, ekonomik ve s\u0131n\u0131fsal dinamiklerin s\u00fcrekli \u00e7at\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 ve d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc canl\u0131 bir s\u00fcre\u00e7tir. Bu dinamik s\u00fcre\u00e7 i\u00e7inde &#8220;tarihin do\u011fru yerinde durmak&#8221; ifadesi s\u0131k\u00e7a kullan\u0131l\u0131r. Ancak bu yerin koordinatlar\u0131 neye ve kime g\u00f6re belirlenir? Siyasette do\u011fru yer kazan\u0131lan mevzi midir, yoksa zamana direnen bir ilkeler b\u00fct\u00fcn\u00fc m\u00fcd\u00fcr?<\/p>\n<p>\u20141. Neye ve Kime G\u00f6re Do\u011fru Yer?<br \/>\nTarihin do\u011fru yerini belirleyen iki temel mihenk ta\u015f\u0131 vard\u0131r: \u201cKonjonkt\u00fcrel g\u00fc\u00e7\u201d ve \u201cevrensel insanl\u0131k birikimi\u201d.<\/p>\n<p>\u2014G\u00fcce ve Muktedire G\u00f6re Do\u011fru Yer:<br \/>\nTarihi egemenlerin yazd\u0131\u011f\u0131 tezi \u00fczerinden bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, &#8220;do\u011fru yer&#8221; her zaman kazanan\u0131n, sermayeyi ve teknolojiyi elinde tutan\u0131n yan\u0131d\u0131r. Bu pragmatik bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131, hakikati g\u00fcce tahvil eder.<\/p>\n<p>\u2014Tarihsel Hakikate G\u00f6re Do\u011fru Yer:<br \/>\nFelsefi ve yap\u0131sal a\u00e7\u0131dan do\u011fru yer ise, insan onurunu, eme\u011fi, adaleti ve toplumsal ilerlemeyi savunan, s\u00f6m\u00fcr\u00fc mekanizmalar\u0131na kar\u015f\u0131 duran yerdir. Burada \u00f6l\u00e7\u00fct anl\u0131k alk\u0131\u015flar de\u011fil, insanl\u0131\u011f\u0131n evrensel kurtulu\u015f ve geli\u015fim idealidir.<\/p>\n<p>\u20142. Siyasette Do\u011fru Yer:<br \/>\nBa\u015far\u0131 m\u0131, S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir Duru\u015f mu?<br \/>\nSiyaset pratikleri \u00e7o\u011fu zaman makyavelist bir tuzakla maluld\u00fcr: \u201cKazanan hakl\u0131d\u0131r.\u201d Ancak siyasi ba\u015far\u0131 ile tarihsel hakl\u0131l\u0131k aras\u0131ndaki makas her zaman ayn\u0131 de\u011fildir.<\/p>\n<p>\u2014Ba\u015far\u0131 Odakl\u0131l\u0131k (Mevzi Siyaseti):<br \/>\nE\u011fer siyasette do\u011fru yeri sadece &#8220;se\u00e7im kazanmak, \u201ciktidar\u0131 ele ge\u00e7irmek\u201d veya \u201cg\u00fcc\u00fc korumak&#8221; olarak tan\u0131mlarsak, o zaman fa\u015fizmin y\u00fckseldi\u011fi d\u00f6nemlerde fa\u015fizmin yan\u0131nda durmay\u0131 da &#8220;ba\u015far\u0131&#8221; felsefesiyle me\u015frula\u015ft\u0131rm\u0131\u015f oluruz.<br \/>\nBu, g\u00fcn\u00fc kurtaran ama gelece\u011fi \u00e7\u00fcr\u00fcten bir yakla\u015f\u0131md\u0131r.<\/p>\n<p>\u2014Verimli ve S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir Duru\u015f (K\u00f6k Siyaseti):<br \/>\nDo\u011fru yer; r\u00fczgara g\u00f6re e\u011filen de\u011fil, f\u0131rt\u0131nada k\u00f6klerini derinle\u015ftiren duru\u015ftur. S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir bir siyasi duru\u015f, bug\u00fcn\u00fcn verili ko\u015fullar\u0131n\u0131 kabul etmekle yetinmez, yar\u0131n\u0131n toplumsal ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6rerek d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcc\u00fc bir hat in\u015fa eder. Bu duru\u015f, k\u0131sa vadede yenilgi gibi g\u00f6r\u00fcnse de, uzun vadede tarihin y\u00f6n\u00fcn\u00fc tayin eden entelekt\u00fcel ve pratik mayay\u0131 olu\u015fturur.<\/p>\n<p>\u20143. Kitle Kuyruk\u00e7ulu\u011fu ve \u00c7o\u011funluk Yan\u0131lsamas\u0131<br \/>\nKitle kuyruk\u00e7ulu\u011fu (pop\u00fclizm\/oport\u00fcnizm), kitlelerin anl\u0131k \u00f6fkelerini, manip\u00fcle edilmi\u015f arzular\u0131n\u0131 veya hegemonik k\u00fclt\u00fcr taraf\u0131ndan \u015fekillendirilmi\u015f reflekslerini &#8220;mutlak do\u011fru&#8221; kabul edip arkas\u0131na tak\u0131lmakt\u0131r.<\/p>\n<p>\u2014Kitle ve Hakikat Paradoksu:<br \/>\n|Felsefi derinlik ile genel \u00e7o\u011funluk aras\u0131ndaki ili\u015fki her zaman gerilimlidir. \u00c7o\u011funlu\u011fun r\u0131zas\u0131, her zaman do\u011frunun tecellisi anlam\u0131na gelmez. Toplumlar\u0131n manip\u00fclasyonla, ekonomik ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131klarla veya \u015fans oyunlar\u0131, futbol ve t\u00fcketim \u00e7\u0131lg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 gibi yapay afyonlarla uyu\u015fturuldu\u011fu d\u00f6nemlerde, kitlenin pe\u015finden gitmek tarihin do\u011fru yerinde durmak de\u011fil, o uyu\u015fmu\u015flu\u011fa ortak olmakt\u0131r.|<br \/>\nDo\u011fru yer, felsefi derinli\u011fin fildi\u015fi kulesine \u00e7ekilip kitleye yukar\u0131dan bakmas\u0131 da de\u011fildir, kitlenin kuyru\u011funa tak\u0131l\u0131p s\u00fcr\u00fcklenmesi de. Do\u011fru yer; \u201cfelsefi hakikati, kitleyi d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrecek ve onu aya\u011fa kald\u0131racak bir kald\u0131ra\u00e7 haline getirme becerisidir. Yani kitleye duymak istedi\u011fini s\u00f6ylemek de\u011fil, ona kendi ger\u00e7ekli\u011fini ve potansiyelini g\u00f6stermektir.<\/p>\n<p>\u20144. Bu Y\u00fczy\u0131la Yak\u0131\u015f\u0131r Bir Duru\u015f Nas\u0131l Olmal\u0131?<br \/>\n\u0130\u00e7inde bulundu\u011fumuz y\u00fczy\u0131l, ulus-devletlerin egemenli\u011finin sars\u0131ld\u0131\u011f\u0131, sermayenin ve dijital teknolojilerin devletler \u00fczerinde yeni bir hegemonya kurdu\u011fu, bireylerin veri i\u015fleme s\u00fcre\u00e7leriyle k\u00f6lele\u015ftirildi\u011fi bir \u201cTekno-Feudalizm&#8221; ve \u201cG\u00f6zetim Kapitalizmi&#8221; \u00e7a\u011f\u0131d\u0131r. B\u00f6yle bir \u00e7a\u011fda, ne 19. y\u00fczy\u0131l\u0131n ne de 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n ezberleriyle do\u011fru yerde durulabilir.<br \/>\nBu y\u00fczy\u0131la yak\u0131\u015f\u0131r entelekt\u00fcel ve siyasi duru\u015f \u015fu sacayaklar\u0131 \u00fczerine kurulmal\u0131d\u0131r:<\/p>\n<p>\u2014Analitik ve Yap\u0131sal Uyan\u0131kl\u0131k:<br \/>\nYeni s\u00f6m\u00fcr\u00fc bi\u00e7imlerini (dijital algoritmalardan, finans-kapitalin yeni a\u011flar\u0131na kadar) do\u011fru analiz etmek. Teknolojiyi reddetmek de\u011fil, teknolojinin m\u00fclkiyetini ve egemenli\u011fini kamula\u015ft\u0131racak, insanl\u0131\u011f\u0131n ortak refah\u0131na sunacak yeni fikirler \u00fcretmek.<\/p>\n<p>\u2014-Beyin G\u00fcc\u00fc ve \u00dcretim Manifestosu:<br \/>\nT\u00fcketim toplumunun, kolay yoldan zengin olma ill\u00fczyonlar\u0131n\u0131n (kumar, spek\u00fclasyon, rant) kar\u015f\u0131s\u0131na; \u00fcretimi, eme\u011fi, yarat\u0131c\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnceyi ve bilimi koymak. Toplumu &#8220;avanta&#8221; d\u00f6ng\u00fcs\u00fcnden \u00e7\u0131kar\u0131p onurlu bir \u00fcretim seferberli\u011fine y\u00f6nlendirmek.<\/p>\n<p>\u2014Onur ve Haysiyet Aks\u0131:<br \/>\nHer \u015feyin metala\u015ft\u0131\u011f\u0131, parayla al\u0131n\u0131p sat\u0131labildi\u011fi bir piyasa d\u00fcnyas\u0131nda; \u201cPara ile onur ve haysiyet sat\u0131lmaz\u201d ilkesini siyasetin ve ya\u015fam\u0131n merkezine yerle\u015ftirmek. Ahlaki ve etik \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc kaybetmi\u015f hi\u00e7bir siyasi hareket, ne kadar &#8220;ba\u015far\u0131l\u0131&#8221; g\u00f6r\u00fcn\u00fcrse g\u00f6r\u00fcns\u00fcn tarihin do\u011fru yerinde duramaz.<\/p>\n<p>\u2014-Do\u011fayla ve Kamusall\u0131kla Uyum:<br \/>\nEkolojik y\u0131k\u0131ma kar\u015f\u0131 do\u011fayla uyumlu (pestisitsiz, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir bir ya\u015fam gibi) ve ranta kar\u015f\u0131 kamusal alanlar\u0131, hukuku, demokrasiyi savunan b\u00fct\u00fcnc\u00fcl bir hat \u00f6rmek.<\/p>\n<p>Schlussfolgerung;<br \/>\ntarihin do\u011fru yerinde durmak; ne kazanan\u0131n g\u00f6lgesine s\u0131\u011f\u0131nmak ne de kitlenin ge\u00e7ici r\u00fczgarlar\u0131na kap\u0131lmakt\u0131r. Do\u011fru yer; d\u00f6nemin egemen paradigmalar\u0131n\u0131n \u00f6tesini g\u00f6rebilen, toplumun yap\u0131sal sorunlar\u0131na (ekonomik, e\u011fitsel, hukuki) felsefi bir derinlikle yakla\u015fan ve her ko\u015fulda insan onurunu savunan yerdir.<br \/>\n21. y\u00fczy\u0131l\u0131n devasa teknolojik hegemonyas\u0131na kar\u015f\u0131 dik durabilmek, ancak entelekt\u00fcel bir birikim, onurlu bir duru\u015f ve toplumu d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme cesareti ta\u015f\u0131yan yap\u0131sal bir \u201c\u00fcretim ve adalet manifestosuyla\u201d m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Tarih, g\u00fcn\u00fc kurtaranlar\u0131 de\u011fil, yar\u0131na iz b\u0131rakan k\u00f6kl\u00fc duru\u015flar\u0131 hakl\u0131 \u00e7\u0131karacakt\u0131r.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tarihin ak\u0131\u015f\u0131 i\u00e7inde &#8220;do\u011fru yerde durmak&#8221; kavram\u0131, insanl\u0131\u011f\u0131n ve \u00f6zellikle siyaset felsefesinin en eski, en \u00e7etrefilli aray\u0131\u015flar\u0131ndan biridir. G\u00fc\u00e7 dengelerinin saniyeler i\u00e7inde de\u011fi\u015fti\u011fi, dijitalle\u015fmenin ve yeni ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k ili\u015fkilerinin (tekno-feudalizm gibi yap\u0131lar\u0131n) egemen oldu\u011fu 21. y\u00fczy\u0131lda bu soru, salt bir ahlaki tercih olmaktan \u00e7\u0131k\u0131p yap\u0131sal bir zorunluluk haline gelmi\u015ftir. -Tarihin E\u015fi\u011finde Duru\u015f Ba\u015far\u0131, Kitle ve Hakikatin [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":31,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[286],"tags":[347,15,288],"class_list":["post-286643","post","type-post","status-publish","format-standard","category-yazarlar","tag-kemalkilicdaroglu","tag-chp","tag-ozgur-ozel"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/286643","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/users\/31"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=286643"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/286643\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":286644,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/286643\/revisions\/286644"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=286643"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=286643"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=286643"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}