{"id":285007,"date":"2026-04-13T05:14:32","date_gmt":"2026-04-13T05:14:32","guid":{"rendered":"https:\/\/halkweb.com.tr\/?p=285007"},"modified":"2026-04-13T05:14:32","modified_gmt":"2026-04-13T05:14:32","slug":"kann-eine-wahl-von-budapest-nach-ankara-nicht-nur-die-regierung-sondern-auch-das-system-verandern","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/kann-eine-wahl-von-budapest-nach-ankara-nicht-nur-die-regierung-sondern-auch-das-system-verandern\/","title":{"rendered":"Von Budapest bis Ankara: Kann die Wahlurne das System ver\u00e4ndern, nicht nur die Regierung?"},"content":{"rendered":"<div>Peter Magyar\u2019\u0131n Macaristan\u2019da elde etti\u011fi se\u00e7im zaferi, s\u0131radan bir iktidar de\u011fi\u015fiminin \u00e7ok \u00f6tesinde okunmal\u0131. Bu sonu\u00e7, uzun s\u00fcredir \u201cse\u00e7imle gelen ama se\u00e7imle gitmeyen\u201d iktidarlar\u0131n tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir d\u00f6nemde, sand\u0131\u011f\u0131n h\u00e2l\u00e2 sistem d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcc\u00fc bir ara\u00e7 olabilece\u011fini g\u00f6steriyor. Ancak as\u0131l mesele, se\u00e7im kazanmak de\u011fil; o zaferin neyi de\u011fi\u015ftirece\u011fi.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Magyar\u2019\u0131n vaatlerine bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda a\u00e7\u0131k bir politik \u00e7er\u00e7eve g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor: Bu bir \u201cyumu\u015fama\u201d de\u011fil, bir \u201ctasfiye ve yeniden kurma\u201d program\u0131. Ola\u011fan\u00fcst\u00fc halin kald\u0131r\u0131lmas\u0131, kararnameler yerine parlamentonun g\u00fc\u00e7lendirilmesi, devletin kilit noktalar\u0131ndaki eski iktidar kadrolar\u0131n\u0131n temizlenmesi\u2026 Bunlar teknik reformlar de\u011fil; do\u011frudan g\u00fc\u00e7 ili\u015fkilerine m\u00fcdahale eden siyasi hamleler.<\/div>\n<h3>Avrupa\u2019n\u0131n Rahat Nefesi mi, Yeni Bir Gerilim Hatt\u0131 m\u0131?<\/h3>\n<div>Avrupa Birli\u011fi uzun s\u00fcredir Macaristan\u2019\u0131 \u201ci\u00e7erideki sorunlu ortak\u201d olarak g\u00f6r\u00fcyordu. Hukuk devleti ihlalleri ve yolsuzluk iddialar\u0131 nedeniyle dondurulan fonlar, Br\u00fcksel\u2019in elindeki en b\u00fcy\u00fck kozdu. Magyar\u2019\u0131n \u201c\u015feffafl\u0131k ve hesapla\u015fma\u201d vurgusu, AB a\u00e7\u0131s\u0131ndan olumlu bir sinyal.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Ancak burada kritik bir paradoks var: E\u011fer yeni iktidar, eski d\u00fczenle sert bir hesapla\u015fmaya girerse, bu s\u00fcre\u00e7 d\u0131\u015far\u0131dan \u201chukuk devleti restorasyonu\u201d kadar \u201csiyasi intikam\u201d olarak da okunabilir. Avrupa\u2019n\u0131n deste\u011fi, bu ince \u00e7izginin nas\u0131l y\u00f6netilece\u011fine ba\u011fl\u0131 olacak. Yani Budape\u015fte\u2019deki yeni d\u00f6nem, sadece bir normalle\u015fme de\u011fil; ayn\u0131 zamanda yeni bir me\u015fruiyet s\u0131nav\u0131.<\/div>\n<h3>Bu Bir Se\u00e7im Zaferi De\u011fil, Rejim Tart\u0131\u015fmas\u0131d\u0131r<\/h3>\n<div>Magyar\u2019\u0131n en \u00e7arp\u0131c\u0131 vaadi, sadece yolsuzluklar\u0131 ara\u015ft\u0131rmak de\u011fil; \u201caktar\u0131lm\u0131\u015f ulusal servetin geri al\u0131nmas\u0131\u201d i\u00e7in \u00f6zel savc\u0131l\u0131klar ve takip birimleri kurmak. Bu, klasik bir denetim mekanizmas\u0131 de\u011fil, do\u011frudan eski iktidar\u0131n ekonomik a\u011flar\u0131n\u0131 hedef alan bir siyasi proje.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Burada \u015fu soruyu sormak gerekiyor: Devlet, ge\u00e7mi\u015fin ekonomik d\u00fczeniyle ne kadar sert hesapla\u015fabilir? Daha da \u00f6nemlisi, bunu yaparken kendi me\u015fruiyetini zedelemeden ilerleyebilir mi? \u00c7\u00fcnk\u00fc tarih g\u00f6steriyor ki, sistemle hesapla\u015fma iddias\u0131 ta\u015f\u0131yan bir\u00e7ok iktidar, zamanla kendi yeni sistemini kurar.<\/div>\n<h3>T\u00fcrkiye \u0130\u00e7in As\u0131l Mesaj: \u201cKazanmak Yetmez, Ne Yapaca\u011f\u0131n\u0131 Bilmek Gerekir\u201d<\/h3>\n<div>T\u00fcrkiye a\u00e7\u0131s\u0131ndan Macaristan se\u00e7imlerinin en kritik y\u00f6n\u00fc, muhalefetin nas\u0131l kazand\u0131\u011f\u0131 de\u011fil, ne vaat etti\u011fi. \u00c7\u00fcnk\u00fc Magyar\u2019\u0131n ba\u015far\u0131s\u0131, yaln\u0131zca iktidar kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131na de\u011fil, a\u00e7\u0131k bir \u201ciktidar program\u0131na\u201d dayan\u0131yor.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>T\u00fcrkiye\u2019de muhalefetin uzun s\u00fcredir ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 temel sorun tam da burada: G\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u201cneden kar\u015f\u0131y\u0131z\u201d s\u00f6ylemi var, ancak ayn\u0131 g\u00fc\u00e7te bir \u201cne yapaca\u011f\u0131z\u201d plan\u0131 \u00e7o\u011fu zaman eksik kal\u0131yor.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Macaristan \u00f6rne\u011fi birka\u00e7 net ders sunuyor:<\/div>\n<div><\/div>\n<div><strong>\u2022Radikal netlik:<\/strong> Se\u00e7men belirsizli\u011fi de\u011fil, kesinli\u011fi \u00f6d\u00fcllendiriyor. \u201cG\u00f6zden ge\u00e7irece\u011fiz\u201d de\u011fil, \u201cfeshedece\u011fiz\u201d diyen bir dil.<\/div>\n<div><strong>\u2022Devlet tasar\u0131m\u0131:<\/strong> Sadece h\u00fck\u00fcmet de\u011fi\u015fimi de\u011fil, devletin nas\u0131l i\u015fleyece\u011fine dair a\u00e7\u0131k bir model.<\/div>\n<div><strong>\u2022Hesapla\u015fma cesareti:<\/strong> Ge\u00e7mi\u015fle y\u00fczle\u015fme vaadi, se\u00e7men i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fc bir mobilizasyon arac\u0131.<\/div>\n<div><strong>\u2022Siyasi risk alma:<\/strong> Herkesin memnun olaca\u011f\u0131 bir program de\u011fil, taraf\u0131 olan bir program.<\/div>\n<div><\/div>\n<h3>Sand\u0131k Bir Ara\u00e7t\u0131r, As\u0131l M\u00fccadele Sonras\u0131nda Ba\u015flar<\/h3>\n<div><\/div>\n<div>Peter Magyar\u2019\u0131n \u00f6n\u00fcnde \u015fimdi daha zor bir s\u0131nav var: S\u00f6ylediklerini yapabilmek. \u00c7\u00fcnk\u00fc se\u00e7im kazanmak, sistem kurmaktan daha kolayd\u0131r.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Macaristan\u2019daki sonu\u00e7, Avrupa\u2019ya \u015funu hat\u0131rlat\u0131yor: Demokrasi sadece kurumlarla de\u011fil, o kurumlar\u0131 de\u011fi\u015ftirme iradesiyle ayakta kal\u0131r. T\u00fcrkiye\u2019ye ise daha sert bir mesaj veriyor: Se\u00e7im kazanmak i\u00e7in umut yetmez; iktidar olmak i\u00e7in plan gerekir.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Ve belki de en kritik soru \u015fu: Muhalefet, sadece kazanmay\u0131 m\u0131 istiyor, yoksa ger\u00e7ekten y\u00f6netmeye haz\u0131r m\u0131?<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Will die Opposition nur gewinnen, oder ist sie wirklich bereit zu regieren?<\/p>","protected":false},"author":51,"featured_media":285008,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[286],"tags":[289],"class_list":{"0":"post-285007","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-yazarlar","8":"tag-manset"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/285007","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/users\/51"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=285007"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/285007\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":285009,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/285007\/revisions\/285009"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/media\/285008"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=285007"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=285007"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=285007"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}