{"id":284116,"date":"2026-03-23T00:59:35","date_gmt":"2026-03-23T00:59:35","guid":{"rendered":"https:\/\/halkweb.com.tr\/?p=284116"},"modified":"2026-03-23T00:59:35","modified_gmt":"2026-03-23T00:59:35","slug":"ortadogunun-yeniden-sekillendirilmesi-tekelci-sermayenin-jeopolitik-mimarisi-ve-bolgesel-isbirlikci-siniflarin-rolu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/ortadogunun-yeniden-sekillendirilmesi-tekelci-sermayenin-jeopolitik-mimarisi-ve-bolgesel-isbirlikci-siniflarin-rolu\/","title":{"rendered":"Neugestaltung des Nahen Ostens; Geopolitische Architektur des Monopolkapitals und die Rolle der regionalen kollaborativen Klassen"},"content":{"rendered":"<p>Ortado\u011fu, kapitalist d\u00fcnya sisteminin tarihsel olarak en kritik co\u011frafyalar\u0131ndan biridir. Bu kritik konum, yaln\u0131zca enerji kaynaklar\u0131n\u0131n bollu\u011fundan de\u011fil, ayn\u0131 zamanda b\u00f6lgenin d\u00fcnya ticaret yollar\u0131n\u0131n kav\u015fak noktas\u0131nda bulunmas\u0131ndan, Tarihsel\u2011K\u00fclt\u00fcrel \u00e7e\u015fitlili\u011finden, s\u0131n\u0131fsal yap\u0131s\u0131n\u0131n par\u00e7al\u0131 olmas\u0131ndan ve emperyalist g\u00fc\u00e7lerin y\u00fczy\u0131llard\u0131r s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc m\u00fcdahalelerden kaynaklan\u0131r. Bu nedenle Ortado\u011fu, \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc Payla\u015f\u0131m Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n yaln\u0131zca bir cephesi de\u011fil, ayn\u0131 zamanda merkezidir. Tekelci sermaye, bu b\u00f6lgeyi yeniden \u015fekillendirerek hem kendi birikim s\u00fcrecini g\u00fcvence alt\u0131na almak hemde D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc payla\u015f\u0131m sava\u015f\u0131n\u0131n haz\u0131rl\u0131klar\u0131n\u0131 tamamlamak istemektedir.<\/p>\n<h3>Ortado\u011fu\u2019nun Tarihsel B\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015fl\u00fc\u011f\u00fc, Emperyalizmin Y\u00fczy\u0131ll\u0131k Miras\u0131<\/h3>\n<p>Ortado\u011fu\u2019nun bug\u00fcnk\u00fc siyasal haritas\u0131, Birinci Payla\u015f\u0131m Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n ard\u0131ndan \u0130ngiliz ve Frans\u0131z emperyalizmi taraf\u0131ndan \u00e7izilmi\u015ftir. Sykes\u2011Picot Anla\u015fmas\u0131, b\u00f6lgenin etnik, mezhepsel ve k\u00fclt\u00fcrel yap\u0131s\u0131n\u0131 dikkate almadan, tamamen emperyalist \u00e7\u0131karlar do\u011frultusunda s\u0131n\u0131rlar belirlemi\u015ftir. Bu s\u0131n\u0131rlar, halklar\u0131n birli\u011fini par\u00e7alam\u0131\u015f, Ulus\u2011Devletler yapay bi\u00e7imde kurulmu\u015f, b\u00f6lgesel i\u015fbirlik\u00e7i s\u0131n\u0131flar emperyalist g\u00fc\u00e7ler taraf\u0131ndan desteklenmi\u015ftir. Bu tarihsel b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015fl\u00fck, bug\u00fcn hala Ortado\u011fu\u2019nun temel \u00e7eli\u015fkilerinden biridir. \u00c7\u00fcnk\u00fc b\u00f6lgedeki devletlerin \u00e7o\u011fu, halklar\u0131n tarihsel birikiminden de\u011fil, emperyalist \u00e7\u0131karlar\u0131n dayatmas\u0131ndan do\u011fmu\u015ftur. Bu nedenle siyasal rejimler halklara de\u011fil, k\u00fcresel sermayeye ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n<h3>Enerji Kaynaklar\u0131n\u0131n Kontrol\u00fc, \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc Payla\u015f\u0131m Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n Kalbi<\/h3>\n<p>Ortado\u011fu, d\u00fcnya petrol rezervlerinin yakla\u015f\u0131k \u00fc\u00e7te birine, do\u011falgaz rezervlerinin ise \u00f6nemli bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcne sahiptir. Bu nedenle enerji kaynaklar\u0131n\u0131n kontrol\u00fc, tekelci sermaye i\u00e7in ya\u015famsal \u00f6nemdedir. ABD, AB, Rusya ve \u00c7in gibi g\u00fc\u00e7ler, b\u00f6lgedeki enerji hatlar\u0131n\u0131 kontrol etmek i\u00e7in yo\u011fun bir rekabet i\u00e7indedir. Bu rekabet, yaln\u0131zca ekonomik de\u011fil, ayn\u0131 zamanda askeri ve siyasal bir m\u00fccadeledir. Irak\u2019\u0131n i\u015fgali, Suriye\u2019nin par\u00e7alanmas\u0131, \u0130ran\u2019\u0131n \u00e7evrelenmesi, Yemen\u2019in y\u0131k\u0131m\u0131, Filistin\u2019in ku\u015fatma alt\u0131nda tutulmas\u0131 bunlar\u0131n tamam\u0131 enerji hatlar\u0131n\u0131n kontrol\u00fc \u00fczerinden y\u00fcr\u00fct\u00fclen bir hegemonya m\u00fccadelesidir. Enerji hatlar\u0131n\u0131 kontrol eden g\u00fc\u00e7, yaln\u0131zca ekonomik de\u011fil, ayn\u0131 zamanda siyasal bir \u00fcst\u00fcnl\u00fck elde eder. Bu nedenle Ortado\u011fu\u2019daki sava\u015f, enerji hatlar\u0131n\u0131n yeniden payla\u015f\u0131m\u0131 \u00fczerinden y\u00fcr\u00fcyen bir stratejik m\u00fccadeledir.<\/p>\n<h3>B\u00f6lgesel \u0130\u015fbirlik\u00e7i S\u0131n\u0131flar\u0131n Rol\u00fc: Tekelci Sermayenin Yerel Ta\u015feronlar\u0131<\/h3>\n<p>Ortado\u011fu\u2019daki siyasal rejimlerin b\u00fcy\u00fck b\u00f6l\u00fcm\u00fc, halklar\u0131n de\u011fil, tekelci sermayenin \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 temsil eden i\u015fbirlik\u00e7i s\u0131n\u0131flar taraf\u0131ndan y\u00f6netilir. Bu s\u0131n\u0131flar, ekonomik kaynaklar\u0131 kontrol eden, siyasal iktidara yak\u0131n duran, ideolojik ayg\u0131tlar\u0131 y\u00f6neten ve halk\u0131n \u00fczerinde bir tahakk\u00fcm mekanizmas\u0131 kuran elit gruplard\u0131r. Bu s\u0131n\u0131flar\u0131n temel \u00f6zellikleri \u015funlard\u0131r.<\/p>\n<p>K\u00fcresel sermayeye ba\u011f\u0131ml\u0131d\u0131rlar.<br \/>\nHalklar\u0131n \u00f6rg\u00fctlenmesini engellerler.<br \/>\nDevrimci hareketleri bast\u0131r\u0131rlar.<br \/>\nUlusal ekonomiyi d\u0131\u015fa ba\u011f\u0131ml\u0131 hale getirirler.<br \/>\nEtnik ve mezhepsel ayr\u0131mlar\u0131 derinle\u015ftirirler.<\/p>\n<p>Bu sorunlar\u0131n toplam\u0131d\u0131r Ortado\u011fu\u2019daki siyasal rejimler, halklar\u0131n de\u011fil, tekelci sermayenin \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 temsil eden ara\u00e7lara d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n<h3>Vek\u00e2let Sava\u015flar\u0131, Emperyalizmin Yeni Askeri Stratejisi<\/h3>\n<p>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc Payla\u015f\u0131m Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n en belirgin askeri bi\u00e7imi, vekalet sava\u015flar\u0131d\u0131r. Tekelci sermaye, do\u011frudan askeri m\u00fcdahaleye girmek yerine, b\u00f6lgedeki i\u015fbirlik\u00e7i s\u0131n\u0131flar\u0131 ve onlar\u0131n kontrol\u00fcndeki devletleri kullanarak sava\u015f y\u00fcr\u00fct\u00fcr. Bu sava\u015f bi\u00e7iminin avantajlar\u0131 \u015funlard\u0131r.<\/p>\n<p>Emperyalist g\u00fc\u00e7ler do\u011frudan sorumluluk \u00fcstlenmez.<br \/>\nHalklar\u0131n tepkisi yerel akt\u00f6rlere y\u00f6nelir.<br \/>\nSava\u015f maliyeti d\u00fc\u015fer.<br \/>\nB\u00f6lgesel par\u00e7alanma derinle\u015fir.<br \/>\nEnerji hatlar\u0131 ve ticaret yollar\u0131 daha kolay kontrol edilir.<\/p>\n<p>Bu nedenle Ortado\u011fu\u2019daki \u00e7at\u0131\u015fmalar, halklar\u0131n de\u011fil, sermaye bloklar\u0131n\u0131n \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n yans\u0131mas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<h3>Ortado\u011fu\u2019nun Yeniden \u015eekillendirilmesi, Yeni Haritalar, Yeni Rejimler, Yeni Ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131klar<\/h3>\n<p>Tekelci sermaye, Ortado\u011fu\u2019yu yeniden \u015fekillendirmek i\u00e7in \u00fc\u00e7 temel strateji izlemektedir.<br \/>\n1. Devletlerin Par\u00e7alanmas\u0131<br \/>\nIrak, Suriye, Libya gibi \u00fclkeler etnik ve mezhepsel \u00e7izgiler boyunca par\u00e7alanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu par\u00e7alanma, tekelci sermayenin b\u00f6lgeyi daha kolay kontrol etmesini sa\u011flar.<br \/>\n2. Yeni Rejimlerin Kurulmas\u0131<br \/>\nEmperyalist g\u00fc\u00e7ler, kendi \u00e7\u0131karlar\u0131na uygun rejimleri destekler, halk\u00e7\u0131, ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k\u00e7\u0131 veya sosyalist e\u011filimli rejimleri ise d\u00fc\u015fman ilan eder.<br \/>\n3. Ekonomik Ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131n Derinle\u015ftirilmesi<br \/>\nEnerji, finans, teknoloji ve tar\u0131m alanlar\u0131nda d\u0131\u015fa ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k art\u0131r\u0131l\u0131r, yerel ekonomiler k\u00fcresel sermayeye entegre edilir. Bu s\u00fcre\u00e7, Ortado\u011fu\u2019nun gelece\u011fini belirleyen temel dinamiklerden biridir.<\/p>\n<h3>Ortado\u011fu\u2019nun Yeniden D\u00fczenlenmesi ve Afrika\u2019n\u0131n Haz\u0131rlan\u0131\u015f\u0131<\/h3>\n<p>Ortado\u011fu\u2019nun yeniden d\u00fczenlenmesi, d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc payla\u015f\u0131m sava\u015f\u0131n\u0131n haz\u0131rl\u0131k a\u015famas\u0131d\u0131r. Tekelci sermaye, Ortado\u011fu\u2019daki enerji hatlar\u0131n\u0131 ve siyasal rejimleri kontrol alt\u0131na ald\u0131ktan sonra, g\u00f6z\u00fcn\u00fc Afrika\u2019ya dikecektir. Afrika\u2019n\u0131n devasa do\u011fal kaynaklar\u0131, gen\u00e7 n\u00fcfusu ve s\u00f6m\u00fcr\u00fcye a\u00e7\u0131k yap\u0131s\u0131, d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc payla\u015f\u0131m sava\u015f\u0131n\u0131n sahnesi olacakt\u0131r. Bu sava\u015f, k\u0131sa s\u00fcreli bir \u00e7at\u0131\u015fma de\u011fil, iki y\u00fcz y\u0131l s\u00fcrecek uzun bir hegemonya m\u00fccadelesi olacakt\u0131r.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Die meisten politischen Regime im Nahen Osten werden von kollaborierenden Klassen regiert, die die Interessen des Monopolkapitals und nicht die der V\u00f6lker vertreten.<\/p>","protected":false},"author":33,"featured_media":284117,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[286],"tags":[289],"class_list":{"0":"post-284116","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-yazarlar","8":"tag-manset"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/284116","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/users\/33"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=284116"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/284116\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":284119,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/284116\/revisions\/284119"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/media\/284117"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=284116"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=284116"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=284116"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}