Vicdan; karakter ve duygusal zek\u00e2n\u0131n geli\u015fimiyle beslenir ve bilgi ile g\u00fc\u00e7lendirilir.<\/p>\n
Vicdan e\u011fitimi, empati kurma yetene\u011fiyle ba\u015flar. Empati yoluyla eylemlerimizin yaratt\u0131\u011f\u0131 etkiyi g\u00f6rebiliriz. Empati kurma yetene\u011fine sahip olmayan, ahlaki de\u011ferlerden uzak, su\u00e7luluk ve merhamet duygusu geli\u015fmemi\u015f bireyler sorumluluktan yoksundur. Merhametten yoksun insanlar, yapt\u0131klar\u0131ndan asla pi\u015fmanl\u0131k duymazlar. Bu sorumluluk duygusu; en ba\u015fta kendi ya\u015fam\u0131 ve \u00e7evresi \u00fczerinde b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 etkiye kar\u015f\u0131 sorumluluktur.<\/p>\n
Bu sorumluluk bilincinin sa\u011fl\u0131kl\u0131 geli\u015fimi, bireyin do\u011fruyu yanl\u0131\u015f\u0131, iyiyi k\u00f6t\u00fcy\u00fc evde, okulda ve sosyal \u00e7evrede g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc \u00f6rneklerle ke\u015ffetmesini gerektirir. Birey, davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 ald\u0131\u011f\u0131 e\u011fitime ve toplum i\u00e7indeki olaylara uyumlayarak geli\u015ftirir.<\/p>\n
Su\u00e7luluk duygusu geli\u015fen bireylerde vicdan e\u011fitimi ba\u015flam\u0131\u015f demektir; \u00e7\u00fcnk\u00fc su\u00e7luluk, pi\u015fmanl\u0131kla gelen ve azapla k\u0131vranan bir vicdan\u0131 \u00f6n\u00fcm\u00fcze koyar.<\/p>\n
Empati kurma yetene\u011fiyle geli\u015fen pi\u015fmanl\u0131k duygusu, yap\u0131lan eylemin etik de\u011ferlere uymad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterir. Bu durumda birey, su\u00e7luluk duygusuyla beraber utanma duygusunu geli\u015ftirir ve duygu y\u00f6n\u00fcnden kendini fark eder. Duygusal zek\u00e2s\u0131yla kontrol mekanizmas\u0131n\u0131 devreye sokar. Bu durum, onu sindiren bir utan\u00e7 de\u011fil, vicdan e\u011fitimini geli\u015ftiren bir duygu y\u00f6netimi olacakt\u0131r.<\/p>\n
Ancak, yapabilme duygusu bireyin i\u00e7indeki inanc\u0131 besler ve bu elbette ba\u015far\u0131n\u0131n anahtar\u0131d\u0131r. Ne var ki, daha \u00e7ocukluk d\u00f6neminde verilen yanl\u0131\u015f e\u011fitimle birey, d\u00fcrt\u00fclerini \u00e7evresinde de g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc etik olmayan davran\u0131\u015flarla besler. Bu durum, yapabilme duygusuyla beslenen “d\u00fcrt\u00fc”n\u00fcn kendi i\u00e7inde kontrols\u00fcz bir canavara d\u00f6n\u00fc\u015fmesine neden olabilir. Ve bu canavar, en \u00e7ok cinayet i\u015flemek i\u00e7in ortaya \u00e7\u0131kar.<\/p>\n
Bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmde, ebeveynlerin oyuncak se\u00e7imi d\u00fcrt\u00fcy\u00fc besleyen en b\u00fcy\u00fck etkendir.
\nErkek \u00e7ocuklar, oyuncak silahlarla ve sava\u015f senaryolar\u0131yla ac\u0131mas\u0131zca yok etme duygusuyla “\u00f6ld\u00fcrme d\u00fcrt\u00fcs\u00fc” a\u015f\u0131lanarak b\u00fcy\u00fcrken, k\u0131z \u00e7ocuklar\u0131 daha o ya\u015fta “annelik d\u00fcrt\u00fcs\u00fc”n\u00fc geli\u015ftiren oyuncak bebeklerine duydu\u011fu \u015fefkatle b\u00fcy\u00fcrler. K\u0131z \u00e7ocuklar\u0131na merhamet a\u015f\u0131lan\u0131rken, erkek \u00e7ocuklar\u0131na erkek ayr\u0131cal\u0131\u011f\u0131 da eklenerek; sert ve ac\u0131mas\u0131z olma, “yapabilme” duygusu y\u00fcklenmi\u015ftir. G\u00fc\u00e7l\u00fc olan kazan\u0131r, g\u00fc\u00e7l\u00fc olan yok eder, g\u00fc\u00e7l\u00fc olan hayatta kal\u0131r. K\u0131sacas\u0131, bir tarafa vicdan e\u011fitimi verilirken, di\u011fer tarafta vicdan\u0131 k\u00f6relten, hatta tamamen yok eden d\u00fcrt\u00fcler geli\u015ftirilir.<\/p>\n
T\u00fcm toplumlarda \u201cerkek ayr\u0131cal\u0131\u011f\u0131\u201d her alanda kapanmaz bir yarad\u0131r. Bu t\u00fcr bir ayr\u0131cal\u0131k k\u00fclt\u00fcr\u00fcyle, \u00f6z g\u00fcveni geli\u015fmeyen ve vicdan\u0131 besleyen duygulardan yoksun bireylerde ise intikam duygusu geli\u015fir. Bu ki\u015filer, hem her \u015feyi kendilerine tehdit olarak alg\u0131lar hem de vicdan\u0131 besleyen duygulardan yoksun olduklar\u0131ndan, \u00f6ld\u00fcrme d\u00fcrt\u00fcs\u00fcyle kendini de\u011ferlendirmeyi (vicdan\u0131) bir kenara b\u0131rak\u0131r. Ve bu sefer i\u00e7indeki, bir \u00e7ocuk de\u011fil, yok etme makinesidir.<\/p>\n
A\u015f\u0131r\u0131 erkeklik duygusuyla yeti\u015ftirilen bireylerin \u00f6ld\u00fcrme d\u00fcrt\u00fcs\u00fc ve erkek ayr\u0131cal\u0131\u011f\u0131n\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 \u00f6ld\u00fcrme hakk\u0131; yarad\u0131l\u0131\u015ftan bu yana sadece kad\u0131n de\u011fil, zay\u0131f olan (\u00e7ocuk), masum olan a\u011fa\u00e7, hayvan katliamlar\u0131na sebep olmu\u015ftur. Yani, t\u00fcm masumlar su\u00e7luluk ve pi\u015fmanl\u0131k duygusu a\u015f\u0131lanmayan bireyler taraf\u0131ndan katledilmektedir.<\/p>\n
Vakalar\u0131 sadece “kad\u0131n cinayeti” olarak de\u011ferlendirirsek, as\u0131l meseleyi yani vicdan e\u011fitiminin gereklili\u011fini irdeleyemeyiz. Sadece kad\u0131n de\u011fil, t\u00fcm cinayetlerdeki temel sorun ahlak ve vicdan meselesidir; a\u015f\u0131lanan erkek ayr\u0131cal\u0131\u011f\u0131ndan do\u011fan, benli\u011fini kontrol edememe meselesidir.<\/p>\n
\u00d6ld\u00fcrmek hak de\u011fil, ya\u015fatmak hakt\u0131r; as\u0131l g\u00fcc\u00fcn bu oldu\u011funu bilmeyenlerin acizlik sorunudur.<\/p>\n
Vicdan, insanl\u0131\u011f\u0131n temelidir. \u0130nsan, vicdan\u0131n\u0131 ancak y\u00fcre\u011fiyle ve akl\u0131yla besleyebilir; vicdan yoksa k\u00f6t\u00fcl\u00fck ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olur. Ve k\u00f6t\u00fcl\u00fck insan\u0131 hasta eder. Hasta ve canavar bir toplum istemiyorsak \u00e7ocuklar\u0131m\u0131za \u00f6nce vicdan e\u011fitimini kapsayan bile\u015fenleri: empati, merhamet ve ahlaki de\u011ferleri: su\u00e7luluk ve sorumluluk vermeliyiz.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Vakalar\u0131 sadece “kad\u0131n cinayeti” olarak de\u011ferlendirirsek, as\u0131l meseleyi yani vicdan e\u011fitiminin gereklili\u011fini irdeleyemeyiz.<\/p>","protected":false},"author":25,"featured_media":280430,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[286],"tags":[],"class_list":{"0":"post-280429","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-yazarlar"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/280429","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/users\/25"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=280429"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/280429\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":280431,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/280429\/revisions\/280431"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/media\/280430"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=280429"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=280429"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/halkweb.com.tr\/de\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=280429"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}