Devletin güvenlik altyapısı, vatandaşın kişisel verileri ve ülkenin stratejik sistemleri hiçbir siyasi tartışmanın malzemesi olamaz. İddialar doğruysa bu bir milli güvenlik krizidir; doğru değilse devlet ciddiyetini zedeleyen ağır bir sorumsuzluktur. Türkiye’nin ihtiyacı olan şey bağıran siyaset değil, gerçeği ortaya çıkaran hukuk ve devlet aklıdır.
Devletin egemenliği artık yalnızca sınır çizgileriyle ölçülmüyor.
21. yüzyılda devlet egemenliği sadece toprak bütünlüğüyle tanımlanmıyor.
Bugün egemenlik; veri merkezlerinde, dijital altyapılarda, iletişim ağlarında ve şehirlerin teknolojik sistemlerinde de korunuyor.
Bir ülkenin vatandaşlarına ait veriler, şehirlerin ulaşım sistemleri, kameralar, sensörler ve veri ağları yalnızca teknik araçlar değildir. Bunlar modern devletin güvenlik mimarisinin parçalarıdır.
Bu nedenle gelişmiş ülkelerde kamu verileri yalnızca idari bir mesele değil, doğrudan ulusal güvenlik meselesi olarak ele alınır.
Çünkü veri çağında egemenlik artık yalnızca haritalarda değil, sunucularda ve ağlarda korunur.
Tam da bu yüzden mesele kişisel değil, devlet meselesidir.
Son günlerde İstanbul Büyükşehir Belediyesi ve Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu üzerinden yürüyen tartışmalar da tam olarak bu çerçevede ele alınmalıdır.
İstanbul gibi dünyanın en büyük metropollerinden birinin trafik kontrol sistemleri, şehir kameraları ve veri altyapısı yalnızca belediyecilik hizmeti değildir.
Bu sistemler aynı zamanda milyonlarca insanın hareket verisini, şehir güvenliğini ve kamusal düzeni ilgilendiren kritik altyapılardır.
Eğer bu tür sistemlerin kontrolü ya da verileri yabancı aktörlerin erişimine açılmışsa, bu durum bir siyasi polemik değil doğrudan milli güvenlik meselesidir.
Ama aynı şekilde, eğer bu iddialar gerçeği yansıtmıyorsa ve siyasi rekabet içinde ortaya atılmışsa, bu da devlet kurumlarının güvenilirliğini zedeleyen ciddi bir sorumsuzluktur.
Dolayısıyla mesele kişi değil, ilke meselesidir.
Tarih bize en büyük riskin içeriden geldiğini gösterir
Devletlerin zayıflaması çoğu zaman dış saldırılarla değil, içeriden başlayan kırılmalarla olur.
Osmanlı’nın son döneminde devlet mekanizmasına sızan yabancı ağlar bunun tarihsel örneklerinden biridir.
Cumhuriyet döneminde ise Türkiye benzer riskleri farklı biçimlerde yaşadı.
1996’daki Susurluk skandalı, devlet içindeki kirli ilişkilerin toplumda nasıl büyük bir güven krizine yol açtığını ortaya koydu.
2016’daki 15 Temmuz darbe girişimi ise devlet kurumlarına sızmanın bir ülkeyi nasıl uçurumun eşiğine getirebileceğini bütün açıklığıyla gösterdi.
Bu nedenle Türkiye’nin devlet refleksi artık çok nettir:
Devlet güvenliği söz konusu olduğunda hiç kimsenin siyasi kimliği dokunulmazlık sağlamaz.
Veri çağında ihanetin biçimi değişti:
Geçmişte devletler askeri sırlarını korumaya çalışırdı.
Bugün ise devletler veri altyapılarını korumak zorunda.
ABD’de NSA gözetim skandalı,
Avrupa’da Cambridge Analytica krizi,
Çin’in veri güvenliği yasaları…
Bütün bu gelişmeler aynı gerçeği gösteriyor:
Veri artık yalnızca teknoloji meselesi değil, egemenlik meselesidir.
Bu nedenle kamu verilerinin güvenliği konusunda en küçük şüphe bile ciddiyetle araştırılmak zorundadır.
Türkiye için ilke çok basittir;
Devlet güvenliği söz konusu olduğunda tartışma kişilere indirgenmemelidir.
Eğer ortada bir ihmal, bir hata ya da bir ihanet varsa bunun hesabı sorulmalıdır.
Ama eğer ortada yalnızca siyasi polemik varsa, devlet kurumlarının itibarı bu polemiklerin malzemesi yapılmamalıdır.
Çünkü güçlü devletlerin en önemli özelliği şudur:
Gerçeği bağırarak değil, hukuku işleterek ortaya çıkarırlar.
Son söz…
Türkiye Cumhuriyeti herhangi bir siyasi kadronun mülkü değildir.
Bu devlet;
Çanakkale’de direnenlerin,
Sakarya’da geri adım atmayanların,
Cumhuriyeti kuranların emanetidir.
Bu nedenle devletin güvenliği söz konusu olduğunda ölçü nettir:
Kim olursa olsun,
hangi makamda bulunursa bulunsun,
devletin güvenliğini riske atan hiçbir davranış mazur görülemez.
Ama aynı şekilde hiç kimse de kanıtsız ithamlarla mahkûm edilemez.